Greenmill
  • Polski
  • English
  • Русский

Zraszacze pulsacyjne w ogrodzie

W podlewaniu przydomowego ogrodu stosujemy różnego typu zraszacze: statyczne, wahadłowe, rotacyjne oraz pulsacyjne. Te ostatnie, zwane często bijakowymi, posiadają sporo zalet, jednak na przeszkodzie w ich upowszechnieniu stoi często brak wiedzy o ich właściwym zastosowaniu i regulacji. Poniższy artykuł ma za zadanie przybliżyć obsługę zraszaczy pulsacyjnych jak i wskazać na ich zalety oraz możliwe obszary zastosowań. Mamy nadzieję, iż jego lektura ułatwi wybór odpowiedniego typu zraszacza podczas dokonywania zakupu.

 

Zastosowanie

Na rynku ogrodniczym znajdziemy zraszacze pulsacyjne o różnych wielkościach, przeznaczone do podlewania średnich lub dużych powierzchni (o promieniu od 3 do 35 metrów). Stosujemy je przede wszystkim do podlewania trawników, niskich krzewów i rabat. W uprawach polowych znajdują zastosowanie zraszacze pulsacyjne charakteryzujące się dużym zasięgiem i wydatkiem wody tzw. działka wodne.

Obszar zastosowań zraszaczy pulsacyjnych nie ogranicza się wyłącznie do tradycyjnych systemów nawadniających. W programie Greenmill Aquasystem oferujemy pulsacyjny zraszacz wynurzalny GB6688, którego korpus mocowany jest pod powierzchnią ziemi. Oprócz tradycyjnych ogrodów z powodzeniem stosuje się ten typ zraszaczy również do nawodnienia pól golfowych.

 

Korzyści

Zraszacze pulsacyjne posiadają szereg wyróżniających cech, które pozwalają na skuteczne nawadnianie:

 

- Mała wrażliwość na podmuchy wiatru. Zraszacze pulsacyjne charakteryzują się silnym strumieniem wody, który jest mało wrażliwy na znoszenie przez wiatr. Różnicę wyraźnie zaobserwujemy porównując działanie zraszaczy statycznych i pulsacyjnych. Te pierwsze wyrzucają drobną mgiełkę, która jest bardzo łatwo znoszona przez wiatr. Natomiast zraszacze pulsacyjne wyrzucają silny i jednorodny strumień, dzięki czemu możemy stosować je przy nawadnianiu ogrodu podczas wietrzej pogody lub też w uprawach polowych.

 

- Tolerancja na wodę zanieczyszczoną. Wzrastające ceny wody wodociągowej wymuszają poszukiwanie alternatywnych źródeł wody na potrzeby nawodnień roślin. W zależności od lokalizacji, wodę możemy pobierać z naturalnych zbiorników wodnych np. rzek lub jezior, używać wody gruntowej bądź zbiorników z deszczówką. Jednak często borykamy się wtedy z problemem zanieczyszczeń, które mogą zablokować bądź zniszczyć zraszacz. Większe zanieczyszczenia powinny zostać wyłapane przez filtr, zainstalowany na rurze zasilającej. Jednak mniejsze cząsteczki lub też minerały rozpuszczone w wodzie w dalszym ciągu są groźne dla mechanizmów większości typów zraszaczy. Szczególnie widać to w przypadku używania wody zażelazionej, co powoduje odkładanie się widocznych czerwonych osadów na elementach zraszacza. Zraszacze pulsacyjne są najmniej wrażliwe na zatykanie, dzięki prostej konstrukcji mechanizmu obrotowego oraz dużej dyszy wylotowej. Odmienna konstrukcja mechanizmu rozproszenia wody sprawia, że zraszacze pulsacyjne mogą być wyposażone w szeroką a więc mało wrażliwą na zapychanie dyszę, niewystępującą w innych typach zraszaczy.

 

- Wysoka skuteczność i efektywność nawadniania. Zraszacze pulsacyjne szybko i skutecznie nawadniają dany obszar będąc jednocześnie bardzo widowiskowymi w działaniu. Strumienie wody widoczne są z daleka, wypełniając ogród efektownymi smugami, zbliżonymi wyglądem do silnej fontanny.

 

Budowa i zasada działania

 

 

Na rynku znajdzie my wiele modeli zraszaczy pulsacyjnych różniących się budową głowicy, jednak podstawowa zasada ich działania jest taka sama. Na obrotowej głowicy znajduje się dysza oraz wahadłowo osadzone ramię ze sprężyną powrotną. Na skutek naporu wody wylatującej z dyszy ramię wychyla się, a wracając obraca głowicę, umożliwiając nawadnianie nowego sektora. Niektóre ze zraszaczy pulsacyjnych (np. zraszacz polowy GB6795C) wyposażone są w kapturki osłaniające sprężynę, ich zadaniem jest niedopuszczenie do spowolnienia sprężyny przez osadzający się w niskich temperaturach lód, dzięki czemu zraszacze te mogą być stosowane do ochrony plantacji przed przymrozkami. Innym ważnym elementem jest opcjonalny odważnik osadzony na przeciwwadze ramienia. Ma on za zadanie spowolnić pracę zraszacza, a tym samym umożliwić dotarcie strumienia do oddalonych, skrajnych obszarów nawadnianej powierzchni.

Sektor pracy

Wśród głowic pulsacyjnych rozróżniamy modele obejmujące swoim zasięgiem wycinek koła lub całą jego powierzchnię.
- Modele bez regulacji sektora znajdują zastosowanie przede wszystkim w większych ogrodach lub uprawach polowych. Zwykle wyposażone są w dwie lub więcej dysz (np. GB6795C, GB6783C). Dysza o większej średnicy nawadnia obszary dalsze. Dysza mniejsza- bliższe. Dzięki temu zraszacz odznacza się wysoką jednorodnością zraszania.

- Modele z regulacją sektora są wyposażone standardowo w jedną dyszę (np. GB2023C), choć spotkać można też wyposażone w dwie lub większą ilość dysz (np. GB6799). Wyznaczanie sektora pracy odbywa się poprzez przesuwane odbojniki, które ograniczają skrajny: prawy i lewy zasięg zraszacza. Dodatkowo występuje mechanizm zmieniający kierunek obrotów. Mechanizm ten odpowiada również za odmienne wychylenie ramienia: przy przebiegu w jedną stronę zasięg ramienia nie jest ograniczany, przez co nawadniane są obszary oddalone od zraszacza, przy biegu odwrotnym blokada wymusza mniejsze wychylenia ramienia, przez co praca ramienia jest szybsza a zasięg zraszania- mniejszy. Zraszacz pracujący sektorowo można przestawić do pracy pełno sektorowej poprzez podniesienie jarzma znajdującego się między odbojnikami. Wadą pracy pełno sektorowej zraszacza jedno-dyszowego jest jednak w tym przypadku zmniejszenie jednorodności podlewania obszarów bliższych i dalszych.

 

Regulacja

Możliwości regulacji zraszacza zależą od jego konstrukcji. Poniżej przedstawimy wszystkie metody regulacji, które mogą, choć nie muszą występować w różnych modelach zraszaczy pulsacyjnych.

- Regulacja sektora. Odbywa się poprzez przestawienie odbojników, przy czym czynność tę należy wykonywać popychając odbojnik od środka wdaną stronę, dzięki czemu odbojnik łatwiej się przesuwa. W większości typów zraszaczy regulacja sektora jest płynna w zakresie kątów około: 30-300 stopni. Podnosząc jarzmo możemy ustawić sektor pracy na 360stopni.

 

- Regulacja maksymalnego zasięgu. Modele wyposażone w daszek ograniczający umożliwiają łatwe ograniczenie zasięgu zraszacza poprzez jego podniesienie lub opuszczenie. Należy zwrócić uwagę, iż daszek powinien być ustawiony nad strumieniem wody wyrzucanym z dyszy a nie pod nim. Nadmierne opuszczenie daszka skutkuje pogorszeniem równomierności opadu wody oraz zwiększa hałas.

 

- Regulacja rozbicia strumienia. Zwiększenie równomierności zraszania odbywa się poprzez wsunięcie w strumień wody wylatującej z dyszy specjalnej śruby zwanej deflektorem. Powoduje ona rozbicie strumienia wody na drobniejsze krople dzięki czemu lepiej zraszane są obszary bliższe, jednocześnie powodując ograniczenie maksymalnego zasięgu zraszania.

- Wymiana dyszy. Modele profesjonalne (np. GB6799, GB6688) umożliwiają wymianę dyszy. Przede wszystkim ma to na celu zmianę zasięgu zraszacza, oraz dostosowanie opadu wody do sektora pracy. Jednocześnie wraz z wymianą dyszy na mniejszą spada zapotrzebowanie zraszacza na wodę. W przypadku, jeśli dwa lub więcej zraszaczy pracuje w tym samym czasie na różnych sektorach pracy, należy zastosować mniejsze dysze na zraszaczach o mniejszym kącie pracy a większe na większym.

 

- Zmiana naciągu sprężyny. Dla utrzymania poprawnego odchylania się ramienia zraszacza możemy być konieczna korekta stopnia napięcia sprężyny. Silniejszy naciąg stosujemy też przy większym ciśnieniu wody.

Rodzaj podstawy

Głowica zraszacza pulsacyjnego może być osadzona na różnych podstawach.

- Podstawa w kształcie szpilki do wbicia w ziemię sprawdza się szczególnie, gdy zraszacz jest rzadko przestawiany. Zajmuje też mało miejsca podczas przechowywania urządzenia.

- Płaska podstawa ułatwia przestawianie zraszacza i nie niszczy podłoża, jednak jest bardziej podatna na wywracanie. Dlatego powinna być jak największa lub zaopatrzona w szpilki mocujące.

- Największą efektywność uzyskamy osadzając głowicę na specjalnym statywie o wysokości co najmniej 1 metra (np. GB2120C). Większa wysokość ponad gruntem gwarantuje większy, nieograniczony przez rośliny zasięg. Najlepiej aby trójnóg statywu był masywny lub wyposażony w szpilki mocujące do podłoża. Silne drgania głowicy nie powodują wtedy wywracania się statywu.

 

Podstawy mogą być wyposażone w zaślepione wyjścia wody, które umożliwiają po nakręcenie przyłącza ¾” podłączenie szeregowe kolejnego zraszacza. Należy zwrócić uwagę na fakt, iż maksymalna ilość podłączonych w ten sposób zraszaczy ogranicza się zwykle do 2szt. Dość wysokie zapotrzebowanie wody ze strony pracujących zraszaczy pulsacyjnych wymusza konieczności racjonalnego wyboru średnicy węża i przyłączy. Przy mniejszych zraszaczach podłączonych w pobliżu źródła wody można zastosować wąż ½”. Większe zraszacze wymagają węża o średnicy ¾”. Minimalną średnicą przewodów doprowadzających dla działek wodnych jest średnica ponad 1”.

 

Gdy pojawiają się problemy...

Częstą przyczyną problemów z prawidłowym działaniem zraszaczy pulsacyjnych (np. brak obrotów, zmniejszony zasięg) jest zbyt niskie ciśnienie i wydatek wody. Dzieje się tak np. na skutek zastosowania zbyt małej średnicy przewodu doprowadzającego wodę, użycia źródła wody o zbyt małej wydajności bądź też podłączenia do jednoczesnej pracy zbyt dużej ilości zraszaczy.

Przed podłączeniem sytemu zraszaczy warto porównać wydatek dostępnego źródła wody z zapotrzebowaniem zraszacza na wodę, unikniemy wtedy przykrych niespodzianek. Przykładem może być działko wodne, które wymaga do pracy wydatku wody około 3-13m3/h. Tymczasem popularne hydrofory instalowane w domkach jednorodzinnych mają wydajność na poziomie około 3-4m3/h.

 

Duże zraszacze np. modele polowe i działka wodne powinny być stabilnie osadzone na sztywnej rurze doprowadzającej. W przeciwnym wypadku ramię może mniej skutecznie obracać się wokół osi.

 

Kiedy należy wybrać inny model zraszacza?

W nielicznych przypadkach użycie zraszaczy pulsacyjnych nie jest racjonalne. Jednym z przykładów jest podlewanie delikatnych roślin bądź upraw szklarniowych. Nielicznym klientom nie odpowiada charakterystyczny dźwięk wydawany przez pracujące zraszacze pulsacyjne, alternatywą jest wtedy zastosowanie cichych zraszaczy turbinowych, których zasięgi są porównywalne ze zraszaczami pulsacyjnymi.

Asortyment

Oferujemy następujące modele ogrodowych zraszaczy pulsacyjnych:

 

Robi Aqua:

- Zraszacz pulsacyjny na szpilce plastikowej ASS50C

 

Greenmill Aquasystem:

- Zraszacz pulsacyjny na podstawie GB2114C

- Zraszacz pulsacyjny na szpilce plastikowej GB2116C

- Zraszacz pulsacyjny na szpilce metalowej GB2023C

- Głowica metalowa zraszacza pulsacyjnego GB2122C

- Zraszacz wynurzalny pulsacyjny GB6688

 

Zraszacze do upraw polowych i szkółkarskich Greenmill Aquasystem:

- Zraszacz pulsacyjny dwudyszowy GB6795C

- Zraszacz pulsacyjny trójdyszowy GB6783C

- Działko wodne GB6799

Greenmill